Bài 24. Sơ lược về hợp chất có oxi của clo

I. NƯỚC GIA - VEN 

- Nước Javel là dung dịch hỗn hợp muối NaCl và NaClO.

- Muối NaClO có tính oxi hóa rất mạnh, do vậy nước Javel có tính tẩy màu, sát trùng, tẩy trắng vải, sợi, giấy và dùng sát trùng chuồng trại chăn nuôi, nhà vệ sinh.

- NaClO là muối của axit rất yếu, yếu hơn axit cacbonic nên dễ tác dụng với CO₂ của không khí tạo thành axit HClO có tính oxi hóa mạnh.

NaClO + CO₂ + H₂O → NaHCO₃ + HClO

⇒ nước Javel không để được lâu trong không khí.

Trong phòng thí nghiệm, nước Gia-ven được điều chế bằng cách cho khí clo tác dụng với dung dịch NaOH loãng ở nhiệt độ thường

Cl₂ + 2NaOH → NaCl + NaClO + H₂O

Trong công nghiệp, nước Gia-ven được sản xuất bằng cách điện phân dung dịch muối ăn (nồng độ từ 15 - 20%) trong thùng điện phân không có màng ngăn

2NaCl + 2H₂O →2NaOH + H₂ +Cl₂

Do không có màng ngăn nên Cl₂ thoát ra tác dụng với NaOH trong dung dịch tạo ra nước Gia-ven

Cl₂ + 2NaOH → NaCl + NaClO + H₂O

II. CLORUA VÔI

Tính chất vật lí

Clorua vôi là chất bột màu trắng, xốp.

Công thức phân tử:  CaOCl₂

Cấu tạo: clorua vôi là muối của kim loại Ca liên kết với 2 gốc axit là gốc Cl- và gốc ClO-.

Tính chất hoá học

Tác dụng với chất khử:

CaOCl₂  + 2HCl    →  CaCl₂ + Cl₂↑ + H₂O

Tác dụng với CO₂ trong không khí ẩm:

2CaOCl₂ + CO₂ + H₂O →CaCl₂ +  CaCO₃↓+  2HClO

Ứng dụng

Tẩy trắng vải, sợi, giấy.

Tẩy uế hố rác, cống rãnh, chuồng trại chăn nuôi...

Tinh chế dầu mỏ.

Xử lý chất độc, bảo vệ môi trường.

Điều chế

Clorua vôi được điều chế bằng cách cho khí Clo đi qua vôi tôi hoặc sữa vôi ở 30^oC.

Cl₂ + Ca(OH)₂   →(t^o = 30^oC)   CaOCl₂ + H₂O